Servet i Fünun Roman ve Hikâye Türünün Özellikleri

Share on twitter
Share on facebook
Share on linkedin
Share on email
Servet-i Fünun Roman ve Hikaye Türünün Özellikleri

Servet i Fünun Roman ve Hikâye Türünün Özellikleri

Servet-i Fünun’un en başarılı olduğu türlerden biri romandır. Batılı romanın kötü bir taklidi olan Tanzimat romanı, bu dönemin romanları yanında sönük kalır.

Realizmin etkisi altındaki Servet-i Fünun romanında konular hep İstanbul’da geçer. Bunda, sanatçıların yaşadıkları çevreyi esere yansıtmasının yani eserlerini belli gözlemler sonucunda yazmalarının büyük etkisi vardır. Ancak eserde yabancı sözcük ve tamlamalarla yüklü bir dil kullanmaları, eserlerin geniş halk topluluklarınca okunmasına engel olmuştur.

Hikâye alanında da önemli eserler verilmiştir. Anadolu’nun değişik yörelerinin de konu olduğu bu hikâyelerde dil daha sadedir.

Servet-i Fünun hikâyeciliğinin ve romancılığının anlaşılabilemesi için bu dönemin roman ve hikâyeleriyle Tanzimat roman ve hikâyelerinin karşılaştırılması gerekir.

Tanzimat ve Servet-i Fünun Hikayeciliğinin Karşılaştırılması

» Tanzimat döneminde hikâyenin ilk örnekleri verildiğinden, bu dönemdeki hikâyeler teknik bakımdan zayıftır. İlk hikâyelerde topluluk önünde anlatılan meddah öykülerinin etkisi ve tekniği görülür. Servet-i Fünun hikâyelerinde ise teknik sağlamdır.

» Tanzimat hikâyelerinde halka seslenen yazarlar daha çok, toplumsal konularda eserler vermişlerdir. Servet-i Fünun sanatçıları, böyle bir endişeleri olmadığından bireysel konularda eserler vermiştir.

» Tanzimat öykülerinde “esaret, zorla yapılan evliliklerin doğurdu acı sonuçlar, Batı uygarlığı ile Osmanlı uygarlığı arasındaki farkların karşılaştırılması” gibi konular işlenmiştir. Servet-i Fünun hikâyelerinde ise “aşk, ölüm, düş kırıklığı, karamsarlık hayal-hakikat çatışması” gibi bireysel temalara ele alınmıştır.

» Tanzimat hikâyelerinde daha çok, romantizmin; Servet-i Fünun hikâyelerinde ise realizmin etkisi vardır.

» Tanzimat yazarları hikâyelerinde tesadüflere çok yer vermiş, kişiliklerini gizlememiş, olayın akışına karışmıştır. Servet-i Fünun yazarları ise hikâyelerinde gerçekçi olayları işlemiş, kişiliklerini gizlemiş, olayların akışına karışmamıştır.

» Tanzimat yazarları hikâyelerinde kahramanları iyi ve kötüler olarak, tek yönlü oluşturmuştur. Servet-i Fünun yazarları ise hikâyelerinde kahramanları çok boyutu olarak işlemiş, psikolojik yönleriyle ortaya koymuştur.

» Tanzimat yazarları pek gerçekleştirmeseler de dilde sadeleşmeyi benimsemiştir. Servet-i Fünun yazarlarının ise böyle bir hedefi yoktur. Dolayısıyla hikâyelerinde süslü ve sanatlı bir dil kullanmışlardır.

Servet-i Fünun Tanzimat Romanlarının Karşılaştırılması

» Tanzimat romanında ilk olmanın taşıdığı acemilikler vardır. Servet-i Fünun romanı ise kurgusuyla, tekniğiyle, dil ve anlatımıyla Batılı bir roman özelliği taşır.

» Tanzimat romanında romantizmin özellikleri ağır basar. Recaizade Mahmut Ekrem’in Araba Sevdası ve Samipaşazade Sezai’nin Sergüzeşt romanlarında realist özellikler vardır. Servet-i Fünun romanında ise realist ve natüralist etkiler ağırlıktadır.

» Tanzimat romanı daha çok, sosyal ve toplumsal olaylara yönelmiştir. Yanlış Batılılaşma, görücü usulüyle evlilik, kölelik bu temalardandır. Servet-i Fünun romanı ise bireysel temalar işlemiştir.

» Tanzimat romanında Anadolu, Suriye, Mısır gibi mekânlar olmakla birlikte ana mekân İstanbul’dur. Servet-i Fünun romanında da mekân İstanbul’dur.

» Tanzimat yazarları eserlerinde kişiliğini gizlememiş, kahramanları yönlendirmiş, olayın akışını keserek bilgi vermiştir. Servet-i Fünun yazarları ise realizmin etkisiyle kişiliğini gizlemiş, kahramanları yönlendirmemiştir.

» Tanzimat yazarları tam uygulayamasa da bu dönemde sade dile yönelim vardır. Servet-i Fünun yazarları ise sade dil anlayışından uzaklaşmış, süslü ve sanatlı, ağır bir dil oluşturmuştur.

Diğer Konu Başlıkları

Serveti Fünun Edebiyatının Oluşumu ve Genel Özellikleri
Serveti Fünun Şiiri Özellikleri Kısaca
Serveti Fünun Nazım Şekilleri Kısaca
Servet i Fünun Genel Özellikleri Maddeler Halinde Kısaca
Serveti Fünun Dönemi Öğretici Metinler Özellikleri Türleri

Türk Dili ve Edebiyatı Konularını Görmek İçin Linke Tıklayın

İLGİLİ YAZILAR

TYT Deneme Sınavları PDF İndir
Araştırma
Editör

TYT Deneme Sınavları PDF İndir (2022)

TYT Deneme Sınavları PDF İndir (2022) konu başlığı altında sizler için Üniversiteye giriş ilk sınavı olan TYT için, farklı kaynaklardan derlediğimiz  PDF formatında deneme sınavlarını